Compassie en geloof

Zo’n beetje elk geloof heeft er een term voor: barmhartigheid, mededogen, naastenliefde, compassie, universele liefde en zo zijn er nog wel wat jeuktermen te bedenken. Opvallend is hoe weinig ieder geloof hiervan in de praktijk weet te brengen. Een opsomming als we alleen naar de laatste dagen kijken.

Hanina Ajarai is een moslima en columnist bij het AD. In de column van 20 juli j.l. schreef ze over de slachtoffers van MH17 “op emotioneel niveau doet het mij niets. Helemaal niets. Ik heb geen seconde getreurd om de slachtoffers”.  Een vroom Moslima die het niet voor elkaar krijgt iets te voelen naar de slachtoffers en nabestaande van een dergelijke ramp. Ook een dag later bij RTL Summernight kwam ze niet terug op haar worden.

Niet alleen binnen de islam hebben ze er moeite mee, ook de vroom katholieken kennen weinig compassie. Deze week werd bekend dat in het Jongenskoor van Regensburg  547 koorknapen door priesters en leraren jarenlang werden mishandeld en misbruikt.

Morgen komt er een groot artikel in Trouw waarin staat hoe de pedofielen veilig worden gesteld binnen de Jehova-getuige sekte.

Het lijkt allemaal paradoxaal maar dat is het niet. Geloof creëert juist dit soort handelen. Het geloof biedt vluchtwegen voor slecht gedrag middels offers, gebeden, biecht, vergiffenis en boetedoening. En Uiteindelijk is het de hogere macht die over je lot beslist en dat alles ligt  buiten jezelf en niet in jezelf.

Daarnaast maakt geloof onderscheidt tussen gelijk gelovigen en anders gelovigen. Slecht handelen naar anders gelovigen is minder erg dan hetzelfde handelen naar gelijk gelovigen. 

Het is niet de mens maar het geloof dat de veroorzaker van dit kwaad is. Natuurlijk, het geloof haalt het slechtste in de mens naar boven en de mens is zo dom te geloven en de mens heeft het geloof bedacht. Maar de mens heeft ook wetenschap, boeddhisme, jainisme, taoïsme en sjamanisme bedacht en heb je ooit gehoord over  sjamanistisch terrorisme?

Van het ene geloof kan gezegd worden dat het nog vreselijker is dan het andere geloof, maar uiteindelijk maakt het weinig uit of je door de kat of de hond gebeten wordt. 

Hoe tolerant dien je te zijn jegens intolerantie

Tolerantie (c.q. compassie, naastenliefde) is een belangrijk begrip binnen het Boeddhisme welke enige uitleg nodig heeft om te kunnen begrijpen. Het begrip 'tolerantie' gaat namelijk altijd gepaard met 2 vragen:

- hoe tolerant kun je (inherent) zijn
- hoe tolerant dien je te zijn

Bij boeddhistische meditatievormen zoals Metta of Tonglen ga je de liefde welke je voelt voor je geliefden uitdragen naar diegene die je niet tot je geliefden of zelfs tot je vijanden rekent. Dit is doorgaans een confronterende les in voorwaardelijke versus onvoorwaardelijke liefde en laat ook diens begrenzingen in jou zien inclusief de vraag; hoe tolerant ben ik eigenlijk?

Tolerantie leeft bij de gratie van een klein ego. Hoe groter het ego hoe belangrijker jij jezelf en je eigen standpunten vindt des te intoleranter je bent. Het boeddhisme meent dat je zo tolerant mogelijk moet zijn, maar niet altijd tolerant dient te zijn.

Er zijn 2 situaties waarin je niet tolerant dient te zijn. De eerste is als iemand bewust inherent lijden creëert bij een ander. De tweede is als de ander zelf intolerant is; het is onjuist tolerantie op te brengen voor iemand die zelf (inherent)  intolerant is, doch moet je zelf wel (inherent) tolerant daarvoor zijn.

Intolerantie heeft dus te maken met een te groot ego en vandaaruit onjuiste inzichten die aanzetten tot begeerte of aversie. De handelingen die hieruit voortkomen zijn altijd laakbaar en die verdienen geen tolerantie. Dit onjuiste inzicht creëert altijd inherent lijden en komt voort uit onjuist inzicht en dit kan een systeem of geloof zijn. Tolerantie hiervoor opbrengen is ruimte scheppen voor zowel het onjuiste inzicht als voor het inherente lijden welke hieruit voortkomt.

Zodra de tolerante tolerantie gaat opbrengen voor de intolerante krijgt de intolerantie ruim baan en moet de tolerantie inboeten.

Het lijkt zeer intolerant als de tolerante geen tolerantie opbrengt voor de intolerante, maar uit naam van de tolerantie (wat de tolerante inherent wel is) is dit het meest tolerante wat hij kan doen.

boeddhistische visie op vluchtelingen problematiek

Bestaat er zo iets als een boeddhistische visie op de vluchtelingen problematiek?
Moeten wij niet vanuit compassie alles doen om vluchtelingen op te nemen?
Is het niet heel boeddhistisch dat te doen?

Als er al een boeddhistische visie op dit onderwerp was, dan is het niet deze. Een uitleg...

De vernietiging van Sakya

Gautama de Boeddha’s geboortegrond is Kapilavatthu (Nepal) en dit is tijdens zijn leven geheel vernietigd wat een grote vluchtelingestroom tot gevolg had.

Kapilavatthu was de hoofdstad van Sakya, een semi-autonome republiek binnen het koninkrijk Kosala.  Śuddhodana  was de democratisch gekozen regent van Sakya en de vader van Siddhartha Gautama (de latere Gautama de Boeddha, 450-370 v.Chr.).  In oorsprong was het de bedoeling dat  Siddharta zijn vader zou opvolgen, maar kort na de geboorte van zijn zoon Rahula besloot Siddharta monnik te worden op zoek naar universele verlichting. Nu was Rahula de aangewezen persoon zijn grootvader op te gaan volgen, maar op zijn 9e werd hij door zijn vader opgenomen in de Sangha, de gemeenschap van boeddhistische monniken.  De beurt viel toen ten deel aan een neef van Siddhartha die uiteindelijk ook regent werd, dit tegen het advies van Gautama de Boeddha.   

Tijdens diens regentschap besloot de koning van Koasala, Pasenadi , zijn invloed onder de Sakya's  aan te sterken door voor zijn zoon Vidudabha  een edele Sakya vrouw op te eisen, liefst uit de familie van de regenten. De trotse regent wilde hier niets van weten en liet de  slavin Vasabhakhattiya  á la “my Fair lady” opleiden om zich voor te doen als vrouwe van hoge afkomst.  Zij werd ten huwelijk aangeboden, trouwde Vidudabha en kregen een zoon, eveneens Vidudabha geheten.  

Wat niet uit kon blijven gebeurde, Vidudabha kwam achter de list van de Sakya’s  en dat hij een zoon van een slavin was. Hoe zwoer wraak en toen hijzelf koning van Kosala werd  trok hij met een groot leger naar Kapilavatthu en verwoeste het gehele gebied, vermoorde zoveel mogelijk burgers en de adel werden afgeslacht .

Gautama de Boeddha

Een aantal burgers konden ontsnappen en Gautama de Boeddha had enkele ontmoetingen met deze Sakya’s die hij nog kende van vroeger. Het feit dat deze Sakya’s zeer ver van hun geboortegrond toevlucht zochten verontruste Gautama de Boeddha. Hij zei dat het onverstandig was om heil te zoeken in ver weg gelegen plaatsen ook al waren deze veiliger. Beter was het dicht bij de geboortegronden te blijven zodat de vluchtelingen het land, het volk, de gebruiken, de taal en het klimaat begrepen. Zo konden tijdens hun ballingschap beter voor zichzelf zorgen en hoefde ze geen claim op de plaatselijke bevolking te leggen. Tevens was het dan ook eenvoudiger naar huis terug te keren als de situatie veilig was.
(bron: History of Kośala Up to the Rise of the Mauryas - Vishuddhanand Pathak).

Dalai lama

Vorige week heeft de Dalai lama zich in vergelijkbare bewoordingen uitgelaten:

"Duitsland bijvoorbeeld kan geen Arabisch land worden. Duitsland is Duitsland … "Maar het doel moet zijn dat zij terugkeren en gaan meehelpen met de wederopbouw van hun eigen land.”

(bron: http://nos.nl/artikel/2108568-dalai-lama-ziet-grenzen-aan-opvang-vluchtelingen-in-europa.html)

Mededogen

Boeddhistische mededogen en compassie is niet onvoorwaardelijk een ander helpen, maar de ander in staat te stellen zichzelf te helpen. Zelfredzaamheid is een belangrijk gegeven binnen de boeddhistische filosofie. Door naar een land te gaan waar je het land, het volk, de gebruiken, de taal en het klimaat niet kent leidt ertoe dat de mensen in dat land de verantwoordelijkheid krijgen opgedrongen jou te helpen.  Door het land, het volk, de gebruiken, de taal en het klimaat te leren ontvremen voornamelijk de kinderen van hun geboorteland waardoor terugkeer lastiger wordt.  Tevens wordt het geboorteland ontnomen waar het juist zoveel behoefte aan heeft; jonge sterke mensen die het land kunnen opbouwen.

Schaamte

Onjuist inzicht betreffende compassie, schuldgevoelens en schaamte... de westerse maatschappij zit er vol van.
Schaamte is compassie en als je je niet schaamt ben je een Tokkie, en dus schamen we ons voor zwarte Piet en ons koloniale verleden en het uitsterven van de Dodo en elke scheet die we in de bus laten.

Geheel ontvreemd van realiteitszin en kennis van feiten schamen we ons en doen herstelbetalingen, vangen asielzoekers op en geven aan goede doelen. Dat de directeur aldaar 2 ton verdiend, herstelbetaling niet gevraagd zijn en asielzoekers etcetera... doet daar niets aan af.
Bij de gratie van schaamte voelen wij onszelf een mededogend mens en een mededogend mens is een goed mens en goed willen wij zijn.

Dat de werkelijkheid dan toch anders in elkaar steekt...

er-zijn-meer-blanke-slaven-verkocht-aan-noord-afrika-dan-zwarte-slaven-aan-blanke-landen